വി. തോമസ് (മാർ തോമ) ശ്ലീഹാ

യേശുക്രിസ്തുവിന്റെ പന്ത്രണ്ട് അപ്പസ്തോലന്മാരിൽ ഏറ്റവും മാനുഷികമായ വ്യക്തിത്വമുള്ള ഒരാളാണ് ഗ്രീക്കിൽ "ദിദിമോസ്" എന്നും സുറിയാനിയിൽ "തോമ" എന്നും അറിയപ്പെടുന്ന വി. തോമസ് ശ്ലീഹാ. രണ്ട് ഭാഷകളിലും അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേരിന്റെ അർത്ഥം "ഇരട്ട" എന്നാണ്, എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ സഹോദരൻ ആരാണെന്ന് തിരുവെഴുത്തുകൾ വെളിപ്പെടുത്തുന്നില്ല. സുവിശേഷങ്ങൾ കാണിച്ചുതരുന്നത് അഗാധമായ വിശ്വസ്തതയും, സത്യസന്ധമായ ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിക്കാനുള്ള മനസ്സും, അചഞ്ചലമായ വിശ്വാസവുമുള്ള ഒരു മനുഷ്യനെയാണ്. ഈ വിശ്വാസമാണ് പുരാതന ലോകത്തിന്റെ അതിർത്തികളോളം ക്രിസ്തുവിന്റെ സുവിശേഷം എത്തിക്കാൻ അദ്ദേഹത്തെ പ്രാപ്തനാക്കിയത്.

യേശു തിരഞ്ഞെടുത്ത പന്ത്രണ്ട് പേരിൽ ഒരാളായാണ് തോമസ് സുവിശേഷങ്ങളിൽ ആദ്യം പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നത്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പൂർവ്വകാലത്തെക്കുറിച്ച് കാര്യമായ അറിവില്ലെങ്കിലും, മറ്റ് അപ്പസ്തോലന്മാരെപ്പോലെ അദ്ദേഹവും ഗലീലയിൽ നിന്നുള്ള ആളായിരിക്കാം. യോഹന്നാന്റെ സുവിശേഷത്തിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വ്യക്തിത്വം വ്യക്തമായി തെളിയുന്നുണ്ട് - ക്രിസ്തുവിനോടൊപ്പം മരിക്കാൻ പോലും തയ്യാറാകുന്ന, എന്നാൽ പൂർണ്ണമായി വിശ്വസിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് കാര്യങ്ങൾ വ്യക്തമായി മനസ്സിലാക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന പ്രായോഗികബുദ്ധിയുള്ള ഒരാൾ.

തനിക്ക് നേരിടേണ്ടി വരുന്ന അപകടങ്ങൾ അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് തന്നെ, ലാസറിനെ കാണാൻ യഹൂദിയായിലേക്ക് മടങ്ങാൻ യേശു തീരുമാനിച്ചപ്പോൾ, "അവനോടുകൂടെ മരിക്കാൻ നമുക്കും പോകാം" (യോഹന്നാൻ 11:16) എന്ന് സഹശിഷ്യരോട് പറഞ്ഞത് തോമസാണ്. ഈ പ്രഖ്യാപനം തോമസിന്റെ സ്വഭാവത്തെ വെളിപ്പെടുത്തുന്നു - ധീരനും, വിശ്വസ്തനും, തന്റെ ഗുരുവിനോടൊപ്പം മരണം നേരിടാൻ തയ്യാറായവനും. യേശു എന്ത് ചെയ്യാൻ പോകുന്നുവെന്ന് പൂർണ്ണമായി മനസ്സിലാക്കിയില്ലെങ്കിലും, എന്തു വിലകൊടുത്തും അവനെ അനുഗമിക്കാൻ തോമസ് തയ്യാറായിരുന്നു.

അന്ത്യത്താഴവേളയിൽ, താൻ ശിഷ്യർക്കായി ഒരിടം ഒരുക്കാൻ പോകുകയാണെന്നും താൻ പോകുന്ന ഇടത്തേക്കുള്ള വഴി അവർക്കറിയാമെന്നും യേശു പറഞ്ഞപ്പോൾ, അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന എല്ലാവരുടെയും സംശയം തോമസ് തുറന്നു ചോദിച്ചു: "കർത്താവേ, നീ എവിടേക്കു പോകുന്നു എന്ന് ഞങ്ങൾക്കറിഞ്ഞുകൂടാ; പിന്നെ വഴി ഞങ്ങൾ എങ്ങനെ അറിയും?" (യോഹന്നാൻ 14:5). ഈ ആത്മാർത്ഥമായ ചോദ്യമാണ് തിരുവെഴുത്തുകളിലെ ഏറ്റവും മഹത്തായ വെളിപ്പെടുത്തലുകളിൽ ഒന്നിന് കാരണമായത്. യേശു മറുപടി പറഞ്ഞു: "വഴിയും സത്യവും ജീവനും ഞാനാകുന്നു. എന്നിലൂടെയല്ലാതെ ആരും പിതാവിന്റെ അടുക്കൽ എത്തുന്നില്ല" (യോഹന്നാൻ 14:6).

മനസ്സിലായില്ലെങ്കിലും മനസ്സിലായെന്ന് നടിക്കുന്നതിന് പകരം, ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിക്കാനും വ്യക്തത തേടാനുമുള്ള തോമസിന്റെ മനസ്സ്, ചരിത്രത്തിലുടനീളം അനേകം വിശ്വാസികൾക്ക് വെളിച്ചം പകർന്ന ദൈവീക സത്യം വെളിപ്പെടുത്താൻ കാരണമായി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചോദ്യം അവിശ്വാസത്തിൽ നിന്നല്ല, മറിച്ച് യഥാർത്ഥത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാനുള്ള ആഗ്രഹത്തിൽ നിന്നാണ് ഉത്ഭവിച്ചത്. തന്റെ ആത്മാവിന്റെ നിത്യമായ വിധി അപകടത്തിലായിരിക്കുമ്പോൾ അവ്യക്തതയിൽ വിശ്രമിക്കാൻ അദ്ദേഹം തയ്യാറായില്ല. ഈ ബൗദ്ധിക സത്യസന്ധത അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിശ്വാസ യാത്രയുടെ സവിശേഷതയായി മാറി.

ക്രിസ്തുവിന്റെ പുനരുത്ഥാനത്തിന് ശേഷമുള്ള ദിവസങ്ങളിലാണ് തോമസിന്റെ ജീവിതത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ നിമിഷം സംഭവിക്കുന്നത്. ഉയിർത്തെഴുന്നേറ്റ കർത്താവ് ശിഷ്യന്മാർക്ക് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടപ്പോൾ തോമസ് അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. "ഞങ്ങൾ കർത്താവിനെ കണ്ടു!" എന്ന് മറ്റുള്ളവർ ആവേശത്തോടെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, രണ്ട് സഹസ്രാബ്ദങ്ങളായി മുഴങ്ങിക്കേൾക്കുന്ന വാക്കുകളോടെ തോമസ് പ്രതികരിച്ചു: "അവന്റെ കൈകളിൽ ആണിപ്പഴുതുകൾ കാണുകയും, ആണിപ്പഴുതുകളിൽ വിരൽ ഇടുകയും, അവന്റെ വിലാപ്പുറത്തു കൈ ഇടുകയും ചെയ്തല്ലാതെ ഞാൻ വിശ്വസിക്കില്ല" (യോഹന്നാൻ 20:25).

ഈ പ്രതികരണം മൂലം തോമസിന് "സംശയിക്കുന്ന തോമസ്" എന്ന പേര് ലഭിച്ചെങ്കിലും, ആഴത്തിൽ ചിന്തിക്കുമ്പോൾ അത് ശാഠ്യപൂർവ്വമായ അവിശ്വാസമല്ല, മറിച്ച് മറ്റുള്ളവരുടെ സാക്ഷ്യത്തെ മാത്രം അടിസ്ഥാനമാക്കി വിശ്വസിക്കാൻ തയ്യാറാകാത്ത, കാര്യഗൗരവമുള്ള ഒരു നിലപാടായിരുന്നു അത് എന്ന് മനസ്സിലാക്കാം. യേശു കുരിശിൽ മരിക്കുന്നത് തോമസ് കണ്ടിരുന്നു. കുരിശുമരണത്തിന്റെ ക്രൂരമായ യാഥാർത്ഥ്യവും മരണത്തിന്റെ അന്തിമതയും അദ്ദേഹം കണ്ടതാണ്. പുനരുത്ഥാനത്തിൽ വിശ്വസിക്കാൻ മാനുഷികമായ സാക്ഷ്യത്തിനപ്പുറം, ഉയിർത്തെഴുന്നേറ്റ ക്രിസ്തുവുമായുള്ള വ്യക്തിപരമായ കൂടിക്കാഴ്ച അദ്ദേഹത്തിന് ആവശ്യമായിരുന്നു.

എട്ടു ദിവസത്തിന് ശേഷം യേശു വീണ്ടും ശിഷ്യന്മാർക്ക് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു; ഇത്തവണ തോമസും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു. ആത്മാർത്ഥമായ അന്വേഷണത്തോടുള്ള ദൈവീക കരുണ വെളിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് ക്രിസ്തു ഉടൻ തന്നെ തോമസിനെ അഭിസംബോധന ചെയ്തു. "നിന്റെ വിരൽ ഇങ്ങു കൊണ്ടുവന്നു എന്റെ കൈകളെ നോക്കുക; നിന്റെ കൈ നീട്ടി എന്റെ വിലാപ്പുറത്തു ഇടുക; അവിശ്വാസിയാകാതെ വിശ്വാസിയായിരിക്കുക" (യോഹന്നാൻ 20:27). ഉയിർത്തെഴുന്നേറ്റ കർത്താവിനെ കണ്ട നിമിഷം, മുറിവുകളിൽ തൊടുന്നതിന് മുമ്പ് തന്നെ, സുവിശേഷങ്ങളിലെ ഏറ്റവും വലിയ വിശ്വാസപ്രഖ്യാപനം തോമസ് നടത്തി: "എന്റെ കർത്താവും എന്റെ ദൈവവും!" (യോഹന്നാൻ 20:28).

ഈ പ്രഖ്യാപനം യേശു ജീവിച്ചിരിക്കുന്നു എന്ന് മാത്രമല്ല, അവൻ ദൈവമാണെന്നും - "എന്റെ ദൈവം" - അംഗീകരിക്കലായിരുന്നു. തെളിവ് ആവശ്യപ്പെട്ട തോമസ്, പുനരുത്ഥാനത്തിന് ശേഷം യേശുവിന്റെ ദൈവത്വം വ്യക്തമായി പ്രഖ്യാപിച്ച ആദ്യത്തെ ശിഷ്യനായി മാറി. സംശയത്തിൽ നിന്ന് വിശ്വാസത്തിലേക്കുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ യാത്ര എല്ലാ വിശ്വാസികൾക്കും മാതൃകയാണ്. "തോമസേ, നീ എന്നെ കണ്ടതുകൊണ്ട് വിശ്വസിച്ചു; കാണാതെ വിശ്വസിച്ചവർ ഭാഗ്യവാന്മാർ" (യോഹന്നാൻ 20:29) എന്ന യേശുവിന്റെ വാക്കുകൾ ഒരു ശാസനയായിരുന്നില്ല, മറിച്ച് ഒരു സ്ഥിരീകരണവും, കാണാതെ വിശ്വസിക്കുന്ന വരുംതലമുറകൾക്കുള്ള അനുഗ്രഹവുമായിരുന്നു.

ഇന്ത്യയിലെ വി. തോമസ് പാരമ്പര്യത്തിന്റെ കേന്ദ്രബിന്ദു മലബാർ തീരത്ത് അദ്ദേഹം സ്ഥാപിച്ച ഏഴ് പള്ളികളാണ്. മലയാളത്തിൽ ഇവ "ഏഴരപ്പള്ളികൾ" എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ക്രൈസ്തവ സമൂഹങ്ങളെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന ഇവ, തോമസിന്റെ സുവിശേഷവത്കരണത്തിന്റെ ചിട്ടയായ സമീപനത്തെ കാണിക്കുന്നു. ഓരോ പള്ളിയും വിശ്വാസത്തിന്റെയും, ആരാധനയുടെയും, ക്രൈസ്തവ കൂട്ടായ്മയുടെയും കേന്ദ്രമായി മാറി, നൂറ്റാണ്ടുകളിലൂടെ നിലനിൽക്കുന്നു.

തിരുവിതാംകോട്ടെ പള്ളിയെ പരമ്പരാഗതമായി "അരപ്പള്ളി" എന്ന് വിളിക്കുന്നു, കാരണം തോമസ് ഇന്ത്യയുടെ കിഴക്കൻ തീരത്തേക്ക് പോകുന്നതിന് മുമ്പ് അതിന്റെ നിർമ്മാണം പാതി മാത്രമേ പൂർത്തിയാക്കിയിരുന്നുള്ളൂ എന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. ഈ ഏഴ് പള്ളികൾ ക്രൈസ്തവ സമൂഹങ്ങളുടെ കേന്ദ്രങ്ങളായി മാറി. ബാക്കി ക്രൈസ്തവ ലോകത്തുനിന്നും നൂറ്റാണ്ടുകളോളം ഒറ്റപ്പെട്ടപ്പോഴും, അപ്പസ്തോലിക കാലഘട്ടവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന സുറിയാനി ആരാധനാക്രമങ്ങളും പാരമ്പര്യങ്ങളും കാത്തുസൂക്ഷിക്കാൻ അവ സഹായിച്ചു.

മാർത്തോമ്മാ നസ്രാണികൾ തോമസ് കൊണ്ടുവന്ന അപ്പസ്തോലിക വിശ്വാസത്തെ ഇന്ത്യൻ സാംസ്കാരിക ഘടകങ്ങളുമായി സംയോജിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് സവിശേഷമായ ഒരു സ്വത്വം രൂപപ്പെടുത്തി. അതേസമയം പൗരസ്ത്യ സഭയുമായി ശക്തമായ ബന്ധം നിലനിർത്തുകയും ചെയ്തു. അവർ ആരാധനയിൽ സുറിയാനി ഭാഷ ഉപയോഗിക്കുകയും, തോമസിന്റെ പഠിപ്പിക്കലുകൾ സംരക്ഷിക്കുകയും, പാശ്ചാത്യ ക്രൈസ്തവ ലോകത്തുനിന്നും അകന്നുനിന്നപ്പോഴും തങ്ങളുടെ പ്രത്യേക ക്രൈസ്തവ സ്വത്വം നിലനിർത്തുകയും ചെയ്തു. അവരുടെ നിലനിൽപ്പ് തന്നെ തോമസിന്റെ ദൗത്യത്തിന്റെയും അദ്ദേഹം പ്രസംഗിച്ച സുവിശേഷത്തിന്റെ ശക്തിയുടെയും ജീവിക്കുന്ന സാക്ഷ്യമാണ്.

മലബാർ തീരത്ത് പള്ളികൾ സ്ഥാപിച്ച ശേഷം, തോമസ് ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡം മുറിച്ചുകടന്ന് കിഴക്കൻ തീരത്തുള്ള മൈലാപ്പൂരിൽ (ഇന്നത്തെ തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ചെന്നൈയുടെ ഭാഗം) എത്തി. ഇവിടെയും അദ്ദേഹം തന്റെ മിഷനറി പ്രവർത്തനം തുടർന്നു, സാധാരണക്കാരെയും രാജകുടുംബാംഗങ്ങളെയും അദ്ദേഹം മാനസാന്തരപ്പെടുത്തി. അപ്പസ്തോലന്റെ പ്രസംഗവും അത്ഭുതങ്ങളും വലിയ ജനക്കൂട്ടത്തെ ആകർഷിച്ചു, ഈ പ്രദേശത്തും ക്രിസ്തുമതം വേരുപിടിക്കാൻ തുടങ്ങി.

മൈലാപ്പൂരിൽ, ഏക സത്യദൈവത്തെക്കുറിച്ചും ലോകരക്ഷിതാവായ യേശുക്രിസ്തുവിനെക്കുറിച്ചുമുള്ള പഠിപ്പിക്കലിലൂടെ തോമസ് അനേകരെ വിശ്വാസത്തിലേക്ക് നയിച്ചതായി പറയപ്പെടുന്നു. വീണ്ടെടുപ്പിനെയും, പുനരുത്ഥാനത്തെയും, നിത്യജീവനെയും കുറിച്ചുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ സന്ദേശം അക്കാലത്തെ മതവിശ്വാസങ്ങളെ വെല്ലുവിളിക്കുകയും, ദൈവത്തെക്കുറിച്ചും മനുഷ്യന്റെ ദൈവവുമായുള്ള ബന്ധത്തെക്കുറിച്ചും തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ ഒരു ധാരണ നൽകുകയും ചെയ്തു. പാവങ്ങളോടും പാർശ്വവത്കരിക്കപ്പെട്ടവരോടും തോമസിനുണ്ടായിരുന്ന കരുണയും, അദ്ദേഹത്തിന്റെ രോഗശാന്തി ശുശ്രൂഷകളും, ക്രിസ്തുവിന്റെ യാഗത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അഗാധമായ പഠിപ്പിക്കലുകളും ക്രൈസ്തവ സമൂഹത്തിന്റെ വളർച്ചയ്ക്ക് കാരണമായി.

എ.ഡി 72-നോടടുത്ത്, വി. തോമസ് തന്റെ രക്തം കൊണ്ട് വിശ്വാസത്തിന് സാക്ഷ്യം വഹിച്ചു. ഇന്ത്യൻ ക്രിസ്ത്യാനികൾ സൂക്ഷിക്കുന്ന പാരമ്പര്യമനുസരിച്ച്, ചെന്നൈയിലെ സെന്റ് തോമസ് മൗണ്ടിലെ (പറങ്കിമല) ഒരു ചെറിയ ഗുഹയിൽ പ്രാർത്ഥിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോഴാണ് തോമസ് രക്തസാക്ഷിത്വം വരിച്ചത്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ മരണത്തെക്കുറിച്ചുള്ള സാഹചര്യങ്ങൾ വ്യത്യസ്ത വിവരണങ്ങളിൽ വ്യത്യാസപ്പെട്ടിരിക്കുന്നുവെങ്കിലും, ക്രിസ്തുവിനെക്കുറിച്ചുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രസംഗത്തെ എതിർത്തവരാണ് അദ്ദേഹത്തെ കൊലപ്പെടുത്തിയതെന്ന കാര്യത്തിൽ പാരമ്പര്യം ഏകസ്വരമാണ്.

വി. തോമസ് പ്രാർത്ഥിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ കുന്തം കൊണ്ട് കുത്തേറ്റാണ് മരിച്ചതെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. കുന്തം അല്ലെങ്കിൽ ശൂലം ക്രിസ്തീയ ചിത്രകലയിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചിഹ്നങ്ങളിലൊന്നായി മാറി. മരിക്കുന്ന സമയത്ത്, തന്നെ ഉപദ്രവിച്ചവർക്കും താൻ പിന്നിൽ ഉപേക്ഷിച്ചുപോകുന്ന യുവ സഭയ്ക്കും വേണ്ടി അദ്ദേഹം പ്രാർത്ഥിച്ചു. ഭാരതത്തിൽ വിശ്വാസം വളരാൻ ദൈവത്തോട് അപേക്ഷിച്ചു. കുരിശിൽ കിടന്ന് തന്റെ ഗുരു ഉരുവിട്ടതുപോലെ, തന്നെ കൊന്നവർക്ക് മാപ്പു നൽകിക്കൊണ്ടും, സഭയിലുള്ള ദൈവത്തിന്റെ പരിപാലനയിൽ വിശ്വസിച്ചുകൊണ്ടുമായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ അന്ത്യം.

തോമസിന്റെ ഭൗതികശരീരം ആദ്യം മൈലാപ്പൂരിൽ അടക്കം ചെയ്തു, അവിടെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കല്ലറയ്ക്ക് മുകളിൽ ഒരു പള്ളി പണിതു. ചെന്നൈയിലെ സാന്തോം ബസിലിക്ക സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ സ്ഥലം നൂറ്റാണ്ടുകളായി തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രമാണ്. എ.ഡി 232-ൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ തിരുശേഷിപ്പിന്റെ ഒരു ഭാഗം എഡേസ്സയിലേക്ക് (ഇന്നത്തെ തുർക്കിയിലെ ഉർഫ) കൊണ്ടുപോയി. ഇത് ഇന്ത്യൻ സഭയും മധ്യപൂർവദേശത്തെ സുറിയാനി ക്രിസ്ത്യാനികളും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. പിന്നീട് തിരുശേഷിപ്പിന്റെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങൾ ഇറ്റലിയിലെ ഓർത്തോണയിലേക്ക് മാറ്റി.

ഇന്ത്യയിലെ മാർത്തോമ്മാ നസ്രാണികൾ, സുറിയാനി ക്രിസ്ത്യാനികൾ എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നു. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പഴയതും തുടർച്ചയായി നിലനിൽക്കുന്നതുമായ ക്രൈസ്തവ സമൂഹങ്ങളിലൊന്നാണിവർ. തോമസിന്റെ ദൗത്യത്തിന്റെ ചരിത്രപരമായ സത്യത്തിന് ശക്തമായ സാക്ഷ്യമാണ് ഇവരുടെ അസ്തിത്വം. ബാക്കിയുള്ള ക്രൈസ്തവ ലോകത്തുനിന്നും ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി ഒറ്റപ്പെട്ടിട്ടും, നൂറ്റാണ്ടുകളിലൂടെ തങ്ങളുടെ ക്രൈസ്തവ സ്വത്വം ഇവർ കാത്തുസൂക്ഷിച്ചു. സഭയുടെ ആദ്യകാലങ്ങളുമായി നേരിട്ട് ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന സുറിയാനി ആരാധനാ പാരമ്പര്യങ്ങളും അപ്പസ്തോലിക അനുഷ്ഠാനങ്ങളും ഇവർ ഇന്നും തുടരുന്നു.

ഏകദേശം 1500 വർഷത്തോളം, മാർത്തോമ്മാ നസ്രാണികൾ പൗരസ്ത്യ സഭയുമായി (പേർഷ്യൻ സഭ) കൂട്ടായ്മ പുലർത്തിയിരുന്നു. മെസപ്പൊട്ടേമിയയിൽ നിന്നും പേർഷ്യയിൽ നിന്നും ബിഷപ്പുമാരെയും, ആരാധനാഗ്രന്ഥങ്ങളെയും, ദൈവശാസ്ത്രപരമായ നിർദ്ദേശങ്ങളെയും അവർ സ്വീകരിച്ചു. ആരാധനയിൽ സുറിയാനി ഭാഷ ഉപയോഗിക്കുന്നതും പൗരസ്ത്യ സുറിയാനി ദൈവശാസ്ത്ര-ആരാധനാ പാരമ്പര്യങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുന്നതും ഈ ബന്ധം മൂലമാണ്. ദൂരം പലപ്പോഴും തടസ്സമായിരുന്നെങ്കിലും, പൗരസ്ത്യ സഭയുടെ പാത്രിയർക്കീസ് ഈ ഇന്ത്യൻ ക്രിസ്ത്യാനികളുടെുമേൽ ആത്മീയ അധികാരം വിനിയോഗിച്ചിരുന്നു.

സുവിശേഷ വിവരണങ്ങൾക്ക് പുറമേ, സ്വർഗ്ഗാരോഹണത്തിന് ശേഷം മാളികമുറിയിൽ ഉണ്ടായിരുന്നവരിൽ വി. തോമസും ഉണ്ടായിരുന്നു എന്ന് അപ്പസ്തോല പ്രവർത്തികൾ (1:13) പരാമർശിക്കുന്നു. ആദ്യകാല സഭാ പിതാക്കന്മാരും ചരിത്രകാരന്മാരും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശുശ്രൂഷയ്ക്ക് സാക്ഷ്യം നൽകുന്നു. സുറിയാനി സഭയിലെ വലിയ പണ്ഡിതന്മാരിൽ ഒരാളായ വി. അപ്രേം (നാലാം നൂറ്റാണ്ട്), തോമസിന്റെ ഇന്ത്യാ ദൗത്യത്തെ പ്രകീർത്തിച്ചുകൊണ്ട് ഗീതങ്ങൾ രചിച്ചു. വി. ഗ്രിഗറി നസിയാൻസെൻ, വി. ആംബ്രോസ്, വി. ജെറോം എന്നിവരെല്ലാം തോമസിന്റെ കിഴക്കൻ ദേശത്തെ സുവിശേഷവത്കരണത്തെക്കുറിച്ച് പരാമർശിക്കുന്നു, ചിലർ ഇന്ത്യയെയോ പാർത്തിയയെയോ പ്രത്യേകം എടുത്തുപറയുന്നു.

ആത്മാർത്ഥമായ സംശയം, സത്യസന്ധമായി പിന്തുടരുകയാണെങ്കിൽ, ആഴത്തിലുള്ള വിശ്വാസത്തിലേക്ക് നയിക്കുമെന്ന് വി. തോമസ് നമ്മളെ പഠിപ്പിക്കുന്നു. തെളിവില്ലാതെ വിശ്വസിക്കാനുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിസമ്മതം, വിശ്വസിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കാത്ത ഒരു നിരീശ്വരവാദിയുടെ ലക്ഷണമല്ല, മറിച്ച് പൂർണ്ണമായി സമർപ്പിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് ഉറപ്പ് ആവശ്യമായിരുന്ന ഒരു അന്വേഷകന്റേതാണ്. തോമസിന് ആവശ്യമായ തെളിവ് നൽകിക്കൊണ്ട് ക്രിസ്തു ഈ സത്യസന്ധമായ അന്വേഷണത്തെ ആദരിച്ചു. വിശ്വാസവും യുക്തിയും ശത്രുക്കളല്ല, മറിച്ച് സത്യത്തെ തേടുന്നതിലെ പങ്കാളികളാണെന്ന് സഭ എപ്പോഴും അംഗീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.

വിശ്വാസവുമായി മല്ലിടുന്നവർക്ക്, സത്യം കണ്ടെത്തിക്കഴിഞ്ഞാൽ ഏറ്റവും ശക്തരായ സാക്ഷികളാകാൻ കഴിയുമെന്നും തോമസ് കാണിച്ചുതരുന്നു. "എന്റെ കർത്താവും എന്റെ ദൈവവും!" എന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രഖ്യാപനം ക്രിസ്തുവിന്റെ ദൈവത്വത്തെക്കുറിച്ചുള്ള മറ്റ് ഏത് അപ്പസ്തോലിക പ്രഖ്യാപനത്തേക്കാളും വ്യക്തമാണ്. സംശയിച്ചവൻ ഏറ്റവും പൂർണ്ണമായി വിശ്വസിക്കുന്നവനായി. നമ്മുടെ ചോദ്യങ്ങളിൽ ദൈവം നമ്മെ കണ്ടുമുട്ടുമെന്നും, നമ്മുടെ പോരാട്ടങ്ങളെ അവന്റെ കൃപയുടെ സാക്ഷ്യങ്ങളാക്കി മാറ്റുമെന്നും അദ്ദേഹത്തിന്റെ യാത്ര നമ്മളെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.

സുറിയാനി ഓർത്തഡോക്സ് സഭ വിശുദ്ധ തോമാശ്ലീഹായെ മഹാനായ അപ്പോസ്തലന്മാരിൽ ഒരാളായും ഭാരതത്തിന്റെ കാവൽപിതാവായും ആദരിക്കുന്നു. ജൂലൈ 3-ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഓർമ്മപ്പെരുന്നാൾ (ദുക്‌റോനോ) സഭ ഭക്തിപൂർവ്വം ആഘോഷിക്കുന്നു. ക്രിസ്തുവിന്റെ ദൈവത്വത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിശ്വസ്തമായ ഏറ്റുപറച്ചിലും, ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിലേക്കുള്ള സുവിശേഷ യാത്രകളും, ഈ മണ്ണിലെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വീരോചിതമായ രക്തസാക്ഷിത്വവും ആരാധനാക്രമങ്ങളിൽ സവിശേഷമായി സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു. എ.ഡി. 52-ൽ ഭാരതത്തിലേക്ക് ക്രിസ്തുവിന്റെ പ്രകാശം എത്തിക്കുകയും, മുസിരിസ് മുതൽ മൈലാപ്പൂർ വരെ പള്ളികൾ സ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്ത അദ്ദേഹത്തെ, സുറിയാനി സഭയുടെ ആരാധനാക്രമ സ്തുതിഗീതങ്ങൾ "മോർത്തോമാ" എന്ന് പുകഴ്ത്തുന്നു. മൈലാപ്പൂരിൽ തന്റെ വിലയേറിയ രക്തം ചൊരിയുക വഴി, ഭാരതത്തെ ഒരു നേരിട്ടുള്ള അപ്പോസ്തോലിക അടിത്തറയുള്ള പുണ്യഭൂമിയായി അദ്ദേഹം എന്നേക്കുമായി മാറ്റിയെടുത്തു.

സത്യസന്ധമായ അന്വേഷണം ദൈവിക സത്യത്തിലേക്കുള്ള വഴിയാണെന്ന് വിശ്വസിച്ച്, ചോദ്യങ്ങളെ അടിച്ചമർത്തുന്നതിനുപകരം ദൈവതിരുമുമ്പിൽ സമർപ്പിക്കാൻ തോമാശ്ലീഹായുടെ ജീവിതം വിശ്വാസികളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നു. ഭാരതത്തിലെ തന്റെ ശുശ്രൂഷാകാലത്ത് ഒരു നിർമ്മാതാവായി പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നു എന്ന പാരമ്പര്യം മുൻനിർത്തി, അദ്ദേഹം വാസ്തുശില്പികളുടെയും നിർമ്മാണത്തൊഴിലാളികളുടെയും മധ്യസ്ഥൻ കൂടിയാണ്. പീഡനങ്ങളും ആധുനികതയുടെ വെല്ലുവിളികളും നിറഞ്ഞ കാലഘട്ടങ്ങളിൽ യാഥാസ്ഥിതിക വിശ്വാസം കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്ന ഭാരതത്തിലെ എല്ലാ തോമാക്രിസ്ത്യൻ സമൂഹങ്ങളുടെയും അഭയവും ശാശ്വത രക്ഷാധികാരിയുമായി അദ്ദേഹം ഇന്നും നിലകൊള്ളുന്നു.

ഭാരതത്തിന്റെ കാവൽപിതാവായ വിശുദ്ധ തോമാശ്ലീഹായുമായി ബന്ധപ്പെട്ട തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രങ്ങൾ ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ക്രിസ്ത്യാനികളെ ഇന്നും ആകർഷിക്കുന്നു. ചെന്നൈയിലെ സാൻ തോം ബസിലിക്ക അദ്ദേഹത്തിന്റെ കബറിടത്തിന് മുകളിലും, സെന്റ് തോമസ് മൗണ്ട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ രക്തസാക്ഷിത്വ സ്ഥലത്തും നിലകൊള്ളുന്നു. കേരളത്തിൽ അദ്ദേഹം സ്ഥാപിച്ച ഏഴരപ്പള്ളികൾ—കൊടുങ്ങല്ലൂർ, പാലയൂർ, കൊട്ടക്കാവ്, കൊക്കമംഗലം, നിരണം, നിലയ്ക്കൽ, കൊല്ലം, തിരുവിതാംകോട്—അദ്ദേഹത്തിന്റെ അപ്പോസ്തോലിക ദൗത്യത്തിന് ജീവനുള്ള സാക്ഷ്യങ്ങളായി ഇന്നും സജീവമാണ്. ഇറ്റലിയിലെ ഒർട്ടോണയിലുള്ള സെന്റ് തോമസ് കത്തീഡ്രലിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ തിരുശേഷിപ്പുകൾ വണങ്ങപ്പെടുന്നു.ഈ പുണ്യസ്ഥലങ്ങളെല്ലാം ക്രിസ്തുവിനോടൊപ്പം നടന്ന അപ്പോസ്തലനുമായുള്ള ആത്മീയ ബന്ധം ഉറപ്പിക്കുകയും, ഭാരതത്തെ ക്രിസ്തുവിന്റെ സഭയുടെ അവിഭാജ്യമായ ഒരു ഭാഗമായി അടയാളപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു.